Een data-infrastructuur als een rivier, inktvis of schimmel
Biomimicry als provocatie voor nieuwe structuren.
Hoe bouw je een netwerk, net zoals de natuur dat doet? Met biomimicry boots je natuurlijke netwerken en systemen na. Verfrissend, want je doorbreekt het lineaire en hiërarchische denken dat we zo gewoon dat we ons bijna geen andere structuren kunnen voorstellen. Wat dacht je van een data-infrastructuur geïnspireerd door een rivier, inktvis of schimmel?
Het afgelopen half jaar bracht ik de toekomst van natuurmonitoring en de digitale infrastructuur die daar voor nodig is in kaart voor het Verbeterprogramma VHR Natuurmonitoring van de overheid. Daarbij verkenden we in het voortraject drie infrastructuren, geïnspireerd door de natuur:
🌿 Een data-infrastructuur als een rivier
🌿 Een data-infrastructuur als een inktvis
🌿 Een data-infrastructuur als mycelium
De rivier: een zee van mogelijkheden
Het eerste model, geïnspireerd door een rivier, laat een netwerkstructuur zien van een rivier dat gevoed wordt met water van verschillende bronnen en vervolgens uitmondt in een zee van mogelijkheden.
Belangrijke features:
Centrale portaalfunctie
Uniformiteit en borging van kwaliteit
Schaalbaarheid
De inktvis: semi-autonome armen
Het tweede model krijgt zijn structuur van de inktvis: een curieus wezen met een centraal brein en semi-autonome ‘breinachtige structuren’ in de armen. De data-infrastructuur die hierop is gebaseerd bevat een centrale, universele database met diverse lokale datahubs die deels onafhankelijk opereren.
Belangrijke features:
Centrale aansturing
Lokale autonomie
Ruimte voor kwalitatieve data
Het schimmelnetwerk: collectieve natuurintelligentie
Wie heeft kunstmatige intelligentie nodig als de natuurintelligentie voor het oprapen ligt? Nou: de data-infrastructuur geïnspireerd door schimmels (myceliumnetwerken) heeft AI nodig om verschillende soorten data te corrigeren en op elkaar aan te laten sluiten, van burgerwaarnemingen tot professionele onderzoeken.
Belangrijke features:
Democratisch
Transparant
Open data
Biomimicry als provocatie
Biomimicry is een veelzijdige ontwerptool om nieuwe producten, structuren en organisaties te ontwikkelen. Het houdt je een spiegel voor en stelt niet alleen de vraag: ‘hoe zou de natuur het doen?’, maar ook: kunnen we écht innoveren voorbij de bestaande structuren?